fa تأثیر اندازه و شکل پلات بر دقت و تعداد نمونه در مطالعه تراکم و تاج پوشش گیاهی (مطالعه موردی: منطقه فریدن اصفهان) تخصصي Special پژوهشي Research <p dir="RTL">انتخاب اندازه و شکل مناسب پلات در کارآیی و صحت نمونه‌گیری بسیار مؤثر است و باعث کاهش واریانس و زمان نمونه‌گیری و افزایش دقت می‌شود. هدف از انجام این مطالعه، بررسی اندازه و شکل مناسب پلات برای ارزیابی پوشش گیاهی در مراتع نیمه استپی با تیپ گیاهی<em><span dir="LTR">Bromus tomentellus-Astragalus</span></em><span dir="LTR"> <em>verus </em></span>&nbsp;در استان اصفهان می‌باشد که در مجموع از تعداد 540 عدد پلات‌هایی با شکل‌های متفاوت (مربع، مستطیل و دایره) در دو اندازه یک و دو متر مربعی هر کدام در 3 تکرار &nbsp;در نمونه‌گیری از جوامع گیاهی با الگوی پراکنش تصادفی &nbsp;و طی روش سیستماتیک- تصادفی استفاده شد. نتایج تجزیه واریانس داده‌های درصد پوشش تاجی در پلات‌های مختلف نشان داد که بین شکل‌های مختلف پلات تفاوت معنی‌داری ندارند، در حالی‌که بین اندازه‌های مختلف پلات تفاوت معنی‌داری وجود دارد و کفایت اندازه نمونه در پلات‌های بزرگتر با تعداد کمتری نسبت به بقیه پلات‌ها حاصل می‌شود. بر اساس نتایج به‌ترتیب پلات‌های مستطیلی 2 متر مربعی و یک متر مربعی با ضریب تغییرات 42/19و 02/23 بیشترین دقت در تعیین اندازه نمونه برای اندازه‌گیری تراکم و تاج پوشش داشتند. بدین ترتیب به‌منظور برآورد برخی از ویژگی‌های گیاهان در مراتع نیمه استپی منطقه مورد مطالعه با تیپ گیاهی یاد شده و با الگوی پراکنش تصادفی، پلات مستطیل شکل با اندازه دو مترمربع پیشنهاد شد.</p> <p>Applying appropriate sampling methods ensure the efficiency and accuracy of from inventory and monitoring results in rangelands. Vegetation type, spatial vegetation pattern and plant size affect selection of proper plot shape and size in vegetation measurements. It enhances the measurements accuracy and reduces observed variance among measured samples and save sampling time. This study aimed to determine proper plot size and shape for vegetation study in semi-steppe rangelands dominated by <em>Bromus tomentellus- Astragalus</em> <em>verus</em> in Isfahan province. Square, rectangular and circle plots with size of one and two square meters were compared in measuring vegetation cover in a dominated random vegetation pattern. A systematic random sampling method was used and variance analysis of measured attributes was conducted. According to the results, there were significant differences between various plot sizes (P< 0.01) but plot shapes didn&#39;t differ significantly. Evaluating variation coefficient of vegetation cover in plots with different size revealed that 2 m² plot was more efficient and accurate than 1 m² plot size. Rectangular plots in vegetation cover measurements produced data with lower coefficient of variant than other plot shapes. Overall, 2 m² rectangular plots is suggested as an appropriate plot size and shapes in vegetation cover measurements of rangeland with similar vegetation patterns in semi-arid rangelands.</p> اندازه نمونه, تاج پوشش گیاهی, اندازه و شکل پلات, الگوی پراکنش گیاهان, مراتع نیمه استپی. Vegetation cover, sampling, plot size and shape, random spatial pattern, Central Zagross Rangelands. 25 36 http://rangelandsrm.ir/browse.php?a_code=A-10-1-36&slc_lang=fa&sid=1 Eftekhar Baraniyan افتخار بارانیان baranian_kabir@yahoo.com 10031947532846002823 10031947532846002823 Yes Isfahan University of Technology دانشگاه صنعتی اصفهان Mehdi Bassiri مهدی بصیری 10031947532846002824 10031947532846002824 No Isfahan University of Technology دانشگاه صنعتی اصفهان Hossein Bashari حسین بشری 10031947532846002825 10031947532846002825 No Isfahan University of Technology دانشگاه صنعتی اصفهان مصطفی ترکش 10031947532846002826 10031947532846002826 No