Journal of Rangeland

fa انتخاب مناسب‌ترین روش فاصله‌ای برای برآورد تراکم گون سفید (Astragalus gossypinus Fisch.) در مراتع استان کردستان Selecting the most appropriate distance method for estimating the density of Astragalus gossypinus Fisch. in rangelands of Kurdistan province تخصصي Special پژوهشي Research اندازه‌گیری خصوصیات پوشش گیاهی از جمله تراکم، بخش اساسی بوم‌شناسی و مدیریت پوشش گیاهی را تشکیل می‌دهد. این تحقیق بهمنظور انتخاب مناسبترین روش فاصلهای برای برآورد تراکم گون سفید در مراتع استان کردستان در سال 1392 صورت پذیرفته است. ابتدا چهار مرتع شامل مرتع خروسه در شهرستان سنندج، مرتع بهارستان و مرتع زرینه در شهرستان دیواندره و مراتع ورمکان در شهرستان کامیاران انتخاب گردید. در هر مرتع منطقه معرف انتخاب و 4 محل نمونه‌برداری بهعنوان 4 تکرار در داخل منطقه معرف مشخص شد. مرز هر یک از محدودههای فوق توسط ریسمان مشخص گردید. در هر محدوده 5000 متر مربعی (100×50 متر) کلیه بوتههای گون شمارش و بهعنوان شاهد در نظر گرفته و با سایر روشها مقایسه گردید. نمونهبرداری به صورت تصادفی- سیستماتیک اجرا شد. ترانسکتهای 100 متری به فاصله معین از یکدیگر مستقر شدند. با استفاده از دادههای 30 نمونه اول و از روش آماری تعداد نمونه مورد نیاز در هر منطقه محاسبه شد. روشهای نزدیکترین فرد، نزدیکترین همسایه، جفتهای تصادفی، ربعی نقطه مرکز، نزدیک به سومین مورد استفاده قرار گرفتند. تراکم گون با استفاده از فرمولهای مربوطه در نرمافزار Excel و نرم افزار Ecological Methodology محاسبه شد. برای مقایسه تراکم بهدست آمده از روشهای مختلف با شاهد از طرح کاملاً تصادفی و برای مقایسه میانگینها از آزمون دانکن استفاده شد. برای بررسی صحت تراکم به‌دست آمده، اختلاف نسبی تراکم در هر روش با شاهد محاسبه شد. برای مقایسه روشها از لحاظ دقت، انحراف معیار روشها در هر منطقه محاسبه شد. نتایج نشان داد روشهای مورد آزمون برای برآورد تراکم از نظر معیار زمان صرف شده برای برآورد، دارای تفاوت معنیداری با هم نبودهاند ولی از نظر معیار صحت و دقت دارای اختلاف معنیداری بودند. هم از نظر معیار صحت و هم از نظر معیار دقت، بهترتیب اهمیت روش جفتهای تصادفی و روش ربعی‌نقطه‌مرکز کاراترین روشها بودهاند لذا برای برآورد تراکم گون سفید در استان کردستان بهعنوان مناسبترین روش معرفی میشوند. Assessing vegetation characteristics (e.g. cover and density) is an essential part of quantitative ecology and is also required for vegetation management. This research was carried out to select the most appropriate distance method for estimating density of Astragalus gossypinus in rangelands of Kurdistan. Four range sites including Khoroseh in Sanandaj, Baharestan and Zarrineh  in Divandarah and Varmakan  in Kamyaran were selected. In each range site, four places with size of 5000 m2 (100 × 50 m) were selected and all Astragalus gossypinus plant individuals were counted. The average number of plants in the 4 places was used as reference or control for other methods. Systematic random sampling was used to establish 100 meters transects in each place. Sample size was determined by statistical method and using data from the first 30 observations. Closest Individual, Nearest Neighbor, Random Pairs, Quarter-Point Center and Third Closet Individual techniques were used to measure A. gossypinus density. The density of A. gossypinus was calculated using Ecological Methodology software. The obtained results from each method compared with reference method and relative density difference between each method with the reference was calculated. Although measurement time did not vary between the methods, their accuracy and precision were significantly different. Random Pair and Quarter-Point Center methods were identified as the most appropriate approaches for measuring A. gossypinus density. تراکم, روش‌های فاصله‌ای, گون سفید, استان کردستان. Density, distance methods, Astragalus gossypinus Fisch., Kurdistan province. 158 169 http://rangelandsrm.ir/browse.php?a_code=A-10-1-92&slc_lang=fa&sid=1 Parviz Karami پرویز کرمی 10031947532846007058 10031947532846007058 Yes University of Kurdistan Mahtab Gorgin Karaji مهتاب گرگین‌کرجی 10031947532846007059 10031947532846007059 No University of Kurdistan دانشگاه کردستان Hamed Joneydi Jafari حامد جنیدی‌جعفری 10031947532846007060 10031947532846007060 No University of Kurdistan دانشگاه کردستان