fa بررسی تاثیرمسائل اجتماعی بهره‌برداران بر پایداری اکولوژیک مراتع عشایر شاهسون (مطالعه موردی: عشایر شاهسون شهرستان مشگین شهر) تخصصي Special پژوهشي Research <p dir="RTL">هدف کلی این تحقیق بررسی تأثیر شرایط اجتماعی بهره&shy;برداران بر پایداری اکولوژیک سامان&shy;های عرفی عشایر شاهسون در مراتع ییلاقی کوه سبلان در جنوب شهرستان مشگین&shy;شهر در استان اردبیل می&shy;باشد. نمونه&shy;گیری از جامعه آماری عشایر به روش تصادفی ساده بوده و تعداد نمونه نیز با استفاده از فرمول کوکران 58 بهره&shy;بردار تعیین شد. شاخص&shy;های اجتماعی مورد سنجش در این تحقیق شامل سن، سابقه بهره&shy;برداری، میزان سواد و افراد تحت تکلف می&shy;باشند. برای اندازه&shy;گیری و ارزیابی پایداری اکولوژیک ده شاخص انتخاب شد. برای پردازش و استخراج داده&shy;های کمی و کیفی از نرم&shy;افزار <span dir="LTR">SPSS₁₈</span> و با به‌کارگیری روش&shy;های آماری متناسب با سطح سنجش متغیرها استفاده شد. نتایج این تحقیق نشان داد که بین سواد و شاخص پایداری رابطه معنی&shy;داری وجود ندارد. به&shy;عبارت دیگر یکنواختی جامعه آماری (82 درصد کم&shy;سواد و بی&shy;سواد) باعث شده تا سواد تأثیر معنی&shy;داری بر شاخص&shy;های پایداری نداشته باشد. همچنین نتایج آزمون همبستگی نشان داد که بین اعضا خانوار و سابقه دامداری با شاخص پایداری رابطه معنی&shy;داری در سطح 99 درصد وجود دارد. نتایج آنالیز واریانس نیز نشان داد بین میزان پایداری سامان&shy;های عرفی بر اساس سابقه بهره&shy;برداری تفاوت&shy;های معنی&shy;داری وجود دارد (27/13 <span dir="LTR">F</span><span dir="LTR">=</span> و 001/0 <span dir="LTR">P&le;</span>) و با مقایسه میانگین&shy;ها مشخص شد که بیشترین پایداری در سامان&shy;های عرفی وجود دارد که سابقه بهره&shy;برداری بیشتری از مراتع دارند.</p> <p>This study aimed to investigate the effects of beneficiaries&#39; social condition on ecological sustainability of allotments, utilized by Shahsavan nomads in summer rangelands of Sabalan Mountain, Ardabil province. Random sampling method was used to collect data from 58 beneficiaries based on Cochran&#39;s formula. The collected social data were age, utilization history, educational status and the number of persons that their expenditures are covered by one beneficiary. Ten indicators were selected to evaluate the ecological sustainability in the study area. According to the results, there was no significant relationship between educational status and sustainability index because the majority of the people (82%) had low or no education background. According to the results, there were significant relationships between family members and experience of herd management with sustainability index (p ˂ 0. 01). ANOVA test showed that there were significant differences between the sustainability of range allotments and the utilization history (F= 13.27 and p&le;0.001). This study revealed that more range sustainability can be achieved in range allotments with longer utilization history.</p> اجتماعی, سلامت مرتع, پایداری اکولوژیک, عشایر شاهسون Social, Rangeland health, Ecological sustainability, Shahsavan nomads. 465 473 http://rangelandsrm.ir/browse.php?a_code=A-10-40-10&slc_lang=fa&sid=1 Asgar Hosseinzadeh عسگر حسین زاده hosseinzadeh2012@yahoo.com 10031947532846004245 10031947532846004245 Yes دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری Ghodratallah Heydari قدرت اله حیدری 10031947532846004246 10031947532846004246 No دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری Hossein Barani حسین بارانی 10031947532846004247 10031947532846004247 No عسگر حسین زاده* ، قدرت اله حیدری ، حسین بارانی و حسن زالی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان Hassan Zali حسن زالی 10031947532846004248 10031947532846004248 No دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری