fa بررسی شاخص‌های کیفی سطح خاک در دامنه‌های شمالی و جنوبی مراتع خهکلون و احمدآباد وزگ، شهرستان بویراحمد تخصصي Special پژوهشي Research <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">مطالعه ارزیابی</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">ویژگی&shy;های</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">سطح خاک</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">و</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">پوشش</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">گیاهی</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">می&shy;تواند</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">ما</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">را</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">از</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">توانایی&shy;های</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">مرتع</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">آگاه</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">سازد. لذا این تحقیق با هدف بررسی شاخص&shy;های کیفی سطح خاک در دامنه&shy;های شمالی و جنوبی، مراتع خهکلون و احمدآباد وزگ با استفاده از روش تحلیل عملکرد چشم&shy;انداز (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">LFA</span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">) انجام شده است.&shy; یازده&shy; ویژگی سطح خاک در فرم</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">&shy;</span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">های مختلف رویشی درختی، درختچه&shy;ای، بوته</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">&shy;</span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">ای، گندمی، پهن</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">&shy;</span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">برگ علفی و فضای بین فرم</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">&shy;</span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">های گیاهی (خاک لخت+لاشبرگ) در امتداد 12 ترانسکت 100 متری در پنج تکرار اندازه&shy;گیری شد. سپس فاکتورهای اندازه&shy;گیری شده در قالب سه مشخصه پایداری، نفوذپذیری و چرخه عناصر غذایی برای هر فرم رویشی طبقه&shy;بندی گردید. نتایج نشان داد شاخص&shy;های پایداری و چرخه مواد غذایی در دو جهت شمالی و جنوبی در هر دو منطقه دارای اختلاف معنی&shy;داری می&shy;باشد، ولی شاخص نفوذپذیری اختلاف معنی&shy;داری باهم ندارند. مشخصه پایداری تفاوت معنی&shy;داری در بین فرم</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">&shy;</span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">های رویشی مورد بررسی نشان داد. بیشترین پایداری مربوط به فرم رویشی درختی و درختچه&shy;ای بود. شاخص نفوذپذیری در فرم</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">&shy;</span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">&shy;های رویشی درختی و درختچه&shy;ای در هر دو دامنه شمالی و جنوبی خهکلون نسبت به سایر فرم&shy;های رویشی اختلاف معنی</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">&shy;</span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">داری را نشان داد.&shy; به&shy;طور کلی باتوجه به پایداری و مواد مغذی بالای خاک در قطعات با فرم&shy;های رویشی درختی و درختچه&shy;ای، این فرم&shy;های رویشی به منظور انجام عملیات اصلاحی مراتع مشابه پیشنهاد می&shy;شود. </span></span> Understanding structure and function of ecosystems assists managers to identify rangeland potentials. This study aimed to evaluate soil surface quality in northern and southern aspects of Khahkaloon and Ahmadabad Vezg rangeland in Boyerahmad county, using landscape function analysis (LFA) method. Twelve transects with 100 m lengths were established. Eleven soil surface indicators of various ecological patches (e.g. trees, shrubs, grasses, and forbs) and inter-patch zones were assessed by five replications based on LFA manual. Three functionality indices including soil stability, infiltration, and nutrient cycling were calculated for each transect. Results showed that although stability and nutrient cycling indices in north and south aspects in both areas differed, infiltration index did not differ significantly. Stability indices varied significantly between various ecological patches, and this index was highest in trees and shrubs ecological patches. Infiltration index of trees and shrubs in both northern and southern slopes of Khahkaloon varied significantly from other ecological patches. Considering high functionality of trees and shrubs, cultivation of these life forms can be recommended in restoration programs in the study area.<br> &nbsp; شاخص‌های سطح خاک, درخت, درختچه, خهکلون, احمدآباد وزگ, بویراحمد. Soil Surface indices, Tree, Shrub, Khahkaloon, Ahmadabad Vezg, Boyerahmad. 511 521 http://rangelandsrm.ir/browse.php?a_code=A-10-287-35&slc_lang=fa&sid=1 Vahid Karimian وحید کریمیان v.karimian_49@yahoo.com 10031947532846006952 10031947532846006952 Yes Islamic Azad University