fa تدوین راهبردهای بهره‌برداری پایدار از مراتع در میان جوامع محلی مطالعه موردی شهرستان کرمان تخصصي Special پژوهشي Research <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">این تحقیق با هدف کلی تدوین راهبردهای بهره‌برداری پایدار از مراتع در میان جوامع محلی انجام شد. جامعه آماری تحقیق شامل کارشناسان اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری شهرستان کرمان بود. براساس نتایج تحقیق مهم‌ترین نقاط قوت و ضعف بهره‌برداری پایدار به ترتیب &laquo;احیای تعاونی&rlm;های بهره&rlm;برداران و واگذاری مراتع به آن&rlm;ها با نظارت بر نحوه احیاء و بهره&rlm;برداری&raquo; و &laquo;فرهنگ بهره&rlm;برداری ضعیف در زمینه پایداری مراتع، بهره&rlm;برداری بی&rlm;رویه و غیراصولی&raquo; بود همچنین عمده&rlm;ترین نقاط فرصت&rlm; و تهدیدها در این زمینه &laquo;برنامه&rlm;ریزی منسجم، بلندمدت، هدف&rlm;مند و قابل ارزشیابی مرحله&rlm;ای و نهایی برای تضمین اجرای موفقیت&rlm;آمیز طرح&rlm;های زیربخش منابع طبیعی&raquo; و &laquo;افزایش پدیده کاهش توان اقتصادی و&nbsp; فقر در میان جوامع محلی بر اثر خشکسالی&rlm;های پی&rlm;درپی و فشار بر مراتع&raquo; می&rlm;باشد. بعد از تعیین راهبردهای مناسب با استفاده از ماتریس کمی برنامه&rlm;ریزی (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">QSPM</span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">) میزان جذابیت هر کدام از راهبردها مشخص شد در این زمینه نتایج تحقیق نشان داد که مهم‌ترین راهبردها به ترتیب &laquo;کنترل و نظارت مناسب بر مقادیر زمین‌های کشاورزی در کنار مراتع جهت جلوگیری از تخریب و تغییرات کاربری اراضی مرتعی&raquo; و &laquo;مشخص نمودن محدوده بهره‌برداران و میزان بهره‌برداری براساس واحد دامی در پروانه مرتع‌داری&raquo; می&rlm;باشد. همچنین نتایج نشان داد که وضعیت استقرارپذیری فضای استراتژیک سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری به ترتیب، ناحیه راهبرد عقب نشینی یا کاهش، تنوع، تغییر جهت و توسعه می&rlm;باشد. این تحقیق با طراحی و شناسایی راهبردهای بهره&rlm;برداری پایدار می&rlm;تواند به سازمان&rlm;های ذیربط جهت مدیریت پایدار منابع طبیعی (بخش مرتع) کمک شایانی کند و با عملیاتی نمودن این راهبردها گامی مثبت به سوی توسعه پایدار برداشت. </span></span> This research conducted with overall objective of collecting the Strategic data for Sustainable use of the rangelands. The statistical population are experts from the Department of Natural Resources and Watershed Management in Kerman province. Based on the results of the research, the most important strengths and weaknesses of sustainable exploitation of rangelands were lack of organization for that restorion of exploitation cooperatives is of the ways that promotes the sustainability of the use. Results also suggest that deed the rangelands to them under certain monitoring system could be useful. Of the weakness of the system is the low cultureal understanding of sustainability among the local communities. Overgrazing is one the reason of the weakness. Opportunities and threats in this field were &lsquo;Coherent, long-term, goal-oriented, and verifiable stage-and-end planning to ensuring the successful implementation of the natural resource sub-projects. The treats are known as reduction of economic power and poverty among local communities due to the droughts and pressure on rangelands. Appropriate strategies using quantitative matrix management (QSPM) were determined. The most important strategies were &lsquo;keeping the agricultural land values low in suck away that rangelands do not change to cultivated lands, land use change. Identification of land users and determination of stocking rates as it has been recoded in their grazing licences. مدیریت منابع طبیعی, بهره‌برداری پایدار, معیشت پایدار, جوامع محلی, توسعه پایدار. Natural Resources Management, Sustainable Utilization, Sustainable Livelihoods, Local Communities, Sustainable Development. 319 336 http://rangelandsrm.ir/browse.php?a_code=A-10-287-99&slc_lang=fa&sid=1 Moslem Savari مسلم سواری Savari@ramin.ac.ir 100319475328460010997 100319475328460010997 Yes Department of Agricultural Extension and Education, Agricultural Sciences and Natural Resources University of Khuzestan, Mollasani گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، ملاثانی Hamed Eskandari حامد اسکندری دامنه 100319475328460010998 100319475328460010998 No Department of Arid and Mountains Regions Reclamation, Faculty of Natural Resources, University of Tehran, Karaj گروه احیا مناطق خشک و کوهستانی، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج Leila Avazpoor لیلا عوض پور 100319475328460010999 100319475328460010999 No Department of Arid and Mountains Regions Reclamation, Faculty of Natural Resources, University of Tehran, Karaj گروه احیا مناطق خشک و کوهستانی، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج