Journal of Rangeland

fa مطلوبیت رویشگاه‌های گونه جاشیر (Prangos ferulacea) در مراتع کوهستانی ارومیه Desirability of habitats of Jashir species (Prangos ferulacea) in mountainous rangelands of Urmia تخصصي Special پژوهشي Research بهمنظور احیاء اکوسیستمهای مرتعی، ضرورت دارد که مطلوبیت رویشگاه گونههای با ارزش مرتعی، مورد بررسی قرار گیرد و مهم‌ترین عوامل محیطی موثر در پراکنش آنها، مشخص گردد. از اینرو مطلوبیت رویشگاه‌های جاشیر در مراتع کوهستانی ارومیه، با استفاده از مدل تحلیل عاملی آشیان بومشناختی، مورد بررسی قرار گرفت. تحلیل عاملی آشیان بومشناختی، یک روش تجزیه و تحلیل چندمتغیره برای مطالعه توزیع جغرافیایی گونهها در مقیاس دادههای حضور بهعنوان متغیر وابسته و عوامل محیطی بهعنوان متغیر مستقل میباشد. برای این منظور، دادههای مکانی حضور گونه جاشیر (رویشگاه بالفعل) با استناد به نقشه تیپهای گیاهی و پیمایش میدانی توسط GPS ثبت و عوامل محیطی (اقلیمی، توپوگرافی و خاکی) مرتبط با رویشگاه، اندازهگیری شدند. با وارد کردن لایههای اطلاعات اقلیمی، توپوگرافی و خاکی و نقشه حضور گونه به نرمافزار بیومپر، نقشه رویشگاه بالقوه گونه جاشیر ایجاد شد. نتایج نشان داد که از 2220 هکتار رویشگاههای مورد بررسی، 370 هکتار (6/16 درصد)، رویشگاه بالقوه گونه جاشیر بهشمار میرود. در این خصوص، میزان صحت مدل بر مبنای نمایه بویس و استفاده از الگوریتم میانه، 94 درصد ارزیابی شد. همچنین میزان تطابق نقشه تهیه‌شده با نقشه واقعی پوششگیاهی، با توجه به ضریب کاپا، 88/0 بود. In order to restore rangeland ecosystems, it is necessary to analyse  the habitats ecological factors and determine the most important environmental factors affecting their species distribution. Desirability of Jashir (Prangos ferulacea (L.) Lindl.) habitat in the mountainous rangelands of Urmia province, Iran, was evaluated using the ecological “Niche Factor Analysis” (ENFA). ENFA is a multivariate analysis method for studying the geographic distribution of species. Presence data is the dependent and environmental factors are independent variables. For this purpose, spatial data of presence of Jashir species were recorded  using GPS based on plant types and fieldwork. The environmental factors (climate, topography and soil) related to the habitat were measured. By introducing climatological, topographic and Soil characteristics information and map of the presence of species into the Biomper software, a potential habitat map was developed for Jashir species. The results showed that from the 2220 hectares of the studied habitats, 370 hectares (16.6%) are potentially habitats of Jashir species. In this regard, the accuracy of the model based on the Boys Profile and the use of the middle algorithm was evaluated as 94%. Also, verification of the map against real world made with the Kappa coefficient, of 0.88. آشیان بوم شناختی, جاشیر, مراتع کوهستانی. Ecological niche, Jashir, mountain rangelands. 408 422 http://rangelandsrm.ir/browse.php?a_code=A-10-287-106&slc_lang=fa&sid=1 Javad Motamedi جواد معتمدی motamedi.torkan@gmail.com 100319475328460011030 100319475328460011030 Yes Rangeland Research Division, Research Institute of Forests and Rangelands, Agricultural Research Education and Extension Organization (AREEO), Tehran بخش تحقیقات مرتع، موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران Elham Azad mosavi الهام آزاد موسوی 100319475328460011031 100319475328460011031 No Department of Range and Watershed Management, Faculty of Natural Resources, Urmia University, Urmia گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه Mirhassan Miryaghoobadeh میرحسن میریعقوب زاده 100319475328460011032 100319475328460011032 No Department of Range and Watershed Management, Faculty of Natural Resources, Urmia University, Urmia گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه Mahshid Souri مهشید سوری 100319475328460011033 100319475328460011033 No Rangeland Research Division, Research Institute of Forests and Rangelands, Agricultural Research Education and Extension Organization (AREEO), Tehran بخش تحقیقات مرتع، موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران