Journal of Rangeland

fa ارزیابی پاسخ ویژگی‌های کارکردی گیاهان نسبت به عوامل محیطی با استفاده از روش‌های RLQ و Q-Corner (مطالعه موردی: مراتع زیار ، استان مازندران) Assessing of plant functional traits to Environmental Factors using RLQ and Q-corner Methods (Case study: Zeyar rangeland, Mazandaran province) تخصصي Special پژوهشي Research ویژگیهای کارکردی پل ارتباطی خوبی بین فیزیولوژی گیاهی، اجتماع و فرآیندهای اکوسیستم هستند، بنابراین ابزار مناسبی برای تغییرات محیطی و تنوع زیستی فراهم میکنند. برای این هدف مراتع ییلاقی زیار در دامنههای جنوبی کوه دماوند با مساحت حدود6000  هکتار انتخاب شد. برای نمونهبرداری از پوشش گیاهی و خاک از روش طبقهای تصادفی- مساوی استفاده شد. تعیین متغیرهای توپوگرافی شامل شیب، ارتفاع، جهت در نرم‌افزار Arc GIS انجام گرفت. در هر واحد نمونهبرداری تعداد ده پلات یک متر مربعی به طور تصادفی مستقر گردید و در پلاتها لیست گونهها، تعداد آنها، و ویژگیهای کارکردی شامل سطح ویژه برگ، ماده خشک برگ، ارتفاع گیاه و وزن بذر یاددشت گردید. تعداد 3 نمونه خاک از عمق 30-0 سانتیمتری خاک درهر واحدنمونهبرداری برداشت شد. در آزمایشگاه متغیرهای خاکی شامل نیتروژن، فسفر، پتاسیم و درصد کربن آلی اندازهگیری شدند. همچنین متغیرهای اقلیمی در این تحقیق شامل رطوبت نسبی سالانه، میانگین دمای سالانه و میانگین بارندگی سالانه بودند. ارزیابی ویژگیهای کارکردی نسبت به عوامل محیطی با استفاده از روشهای RLQ و Q-corner در نرم‌افزار R  و با استفاده از بسته ade4 انجام گرفت. نتایج نشان داد که اولین محور RLQ، 84 درصد تغییرپذیری محیطی و 87 درصد واریانس ویژگی‌ها را نشان داد. مجموع همبستگی در طول محورهای   RLQبه میزان 62/0 بود و به میزان 71 درصد بهترین همبستگی را داشتند. همچنین نتایج آزمون  Fourth-cornerبیانگر این مطلب است که سطح ویژه برگ با متغیرهای کربن آلی، فسفر و نیتروژن خاک دارای ارتباط مثبت و معنیداری بودند. ماده خشک برگ و وزن بذر با کربن آلی خاک ارتباط منفی و معنیداری داشتند. ترکیب دو روش به طور واضح می‌تواند ارتباطهای بین محورهای RLQ و متغیرهای محیط- ویژگیها را بهبود بخشد. با توجه به این که در مرتع برخی از گونههای گیاهی در اثر عوامل محیطی از بین میروند، لذا از ویژگیهای کارکردی گیاهان میتوان برای عملیات اصلاح و احیای مراتع تخریب شده استفاده نمود. The functional properties of a plant can link the plant physiology with community and ecosystem processes. Thus it provides an appropriate tool for investigation of environmental changes and biodiversity. For this purpose, Zeiar rangeland of Damavand Mountain were selected as the 6000ha study area. A stratified-random sampling method was used for the sampling of vegetation and soil. Topographic variables including slope, height, and slope direction were used to classify the study area and making a land mapping unit map. In each unit, 10 plots of 1 m 2 were randomly established and list of the plant within the plot were. In addition plants numbers, and functional characteristics including leaf specific area, leaf dry matter, plant height and seed weight were measured and put it in the list. Three soil samples were taken from 0-30 cm depth in each sampling unit. Soil variables including nitrogen, phosphorus, potassium and organic carbon content were measured in the laboratory. The climatic variables taken into account were annual relative humidity, mean annual temperature and mean annual rainfall. Effect of environmental factors on functional properties were evaluated using RLQ and Q-corner methods in ade4 package of R software. The results showed that the first RLQ axis showed 84% environmental variability and 87% variance of features. The correlation coefficient along the RLQ axes were 0.62 and 71% which is the best correlation. Also, the results of Fourth-corner test showed that leaf specific area was positively and significantly correlated with soil organic carbon, phosphorus and nitrogen. Leaf dry matter and seed weight were negatively correlated with soil organic carbon. Combining the two methods could clearly improve the relationships between RLQ axes and environment-trait variables. Thus usage of the methods is suggested fot the same studies. تغییرات محیطی, سطح ویژه برگ, کربن آلی خاک, روش RLQ. Biodiversity, Leaf Specific Area, Soil Organic Carbon, RLQ Method. 48 58 http://rangelandsrm.ir/browse.php?a_code=A-10-287-189&slc_lang=fa&sid=1 Mansooreh Kargar منصوره کارگر 100319475328460011938 100319475328460011938 No Natural resources administration of Alborz province, Karaj اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان البرز، کرج، Zeynab Jafarian زینب جعفریان jafarian79@yahoo.com 100319475328460011939 100319475328460011939 Yes Department of Range Management, Faculty of Natural Resources, Sari University of Agricultural Sciences and Natural Resources, Sari گروه مرتعداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری Sara Farazmand سارا فرازمند 100319475328460011940 100319475328460011940 No Department of Range Management, Faculty of Natural Resources, Behbahan Khatam Alanbia University of Technology, Behbahan گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی خاتم الانبیاء بهبهان، بهبهان Ali Taheri علی طاهری 100319475328460011941 100319475328460011941 No Natural resources administration of Alborz province, Karaj اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان البرز، کرج