[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 13، شماره 2 - ( 4-1398 ) ::
جلد 13 شماره 2 صفحات 306-318 برگشت به فهرست نسخه ها
بررسی تغییرات صفات عملکردی گیاه دارویی Eremostachys laevigata Bunge. در مراتع شمال‌غرب کشور
اسماعیل شیدای کرکج، محسن سبزی نوجه‌ده، محمد اسماعیل‌پور، مهدی یونسی حمزه‌خانلو
چکیده:   (384 مشاهده)
گیاه Eremostachys laevigata گونه­ای دارویی و در معرض انقراض است که در ناحیه ایران و تورانی و به‌ویژه آذربایجان گسترش دارد. نمونه­برداری از سایت­های مرتعی در سه استان آذربایجان غربی، آذربایجان شرقی و اردبیل به منظور بررسی صفات مختلف مورفولوژیکی و بایومس صورت گرفت. برای این منظور 17 صفت کمی در هفت مکان پراکنش اندازه­گیری و دسته­بندی آن­ها و نیز شناسایی مهم‌ترین صفات انجام شد. بر اساس نتایج تجزیه واریانس، مکان­ها از لحاظ اکثر صفات 17 گانه با هم اختلاف معنی­دار داشتند. مکان­های مشکین­شهر و اشنویه از لحاظ اکثر صفات دارای بیشترین مقدار معنی­دار بودند و صفت شاخص سطح ویژه برگ بین سایت دارای تفاوت معنی­داری نبود. نتایج تجزیه به مولفه­های اصلی صفات نشان داد که سه مولفه اول در حدود 89 درصد واریانس داده­ها را در بر می­گیرند. در مولفه اول صفات وزن تَر بخش هوایی، قطر یقه، قطر ساقه اصلی، ارتفاع گیاه، تعداد میان گره ساقۀ اصلی، طول سنبله، تعداد سنبلچه در سنبله اصلی، وزن برگ قاعده­ای، وزن خشک بخش هوایی و وزن ریشه عمده­ترین نقش را در تشکیل این مولفه داشته‏اند. در مولفه دوم صفت نسبت طول به عرض برگ دارای ضرایب بردار ویژه بیشتری بود. با حرکت از اشنویه و مشکین­شهر به سمت سایت­های دیگر و کاهش نسبی بارش سالانه بر میزان صفات شاخص سطح ویژه و نسبت طول به عرض برگ افزوده شده و از میزان تعداد زیادی از صفات کاسته خواهد شد. همچنین با حرکت از مکان­های خوی، خواجه و مشکین­شهر و افزایش دمای سالانه صفات نسبت طول به عرض برگ، وزن تر بخش هوایی و وزن ریشه کاهش یافته و در صورت حرکت بالعکس بر میزان صفات شاخص سطح ویژه، طول و عرض برگ قاعده­ای افزوده می­شود. برازش دندروگرام بیانگر تقسیم سایت­ها بر اساس تشابه اقلیدوسی با میزان 5/87 به چهار گروه مجزا می­باشد. دسته اول خوی و خواجه، دسته دوم جزیره اسلامی، دسته سوم مشکین­شهر و اشنویه و دسته چهارم اهر و کلیبر را شامل می­شود. دندروگرام مربوط به گروه­بندی صفات نیز با میزان تشابه اقلیدوسی 5/87 صفات را به هشت خوشه مجزا تقسیم کرد. خوشه اول شامل وزن تر بخش هوایی، وزن ریشه، وزن خشک بخش هوایی، خوشه دوم شامل قطر یقه، قطر ساقه اصلی، ارتفاع گیاه، تعداد میان‌گره ساقه اصلی، تعداد سنبلچه در سنبله اصلی، خوشه سوم شامل طول سنبله، خوشه چهارم شامل تعداد شاخه گلدار فرعی، مساحت برگ قاعده­ای و وزن برگ قاعده­ای، خوشه پنجم شامل عرض برگ قاعده­ای، خوشه ششم شامل طول برگ قاعده­ای، دسته هفتم شامل قطر سنبله اصلی و سطح ویژه برگ و در نهایت خوشه هشتم شامل صفت نسبت طول به عرض برگ است.
واژه‌های کلیدی: صفات عملکردی، Eremostachys laevigata، آنالیز چندمتغیره.
متن کامل [PDF 701 kb]   (103 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: ۱۳۹۸/۴/۱۸ | پذیرش: ۱۳۹۸/۴/۱۸ | انتشار: ۱۳۹۸/۴/۱۸
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA


XML     Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:


شیدای کرکج اسماعیل، سبزی نوجه‌ده محسن، اسماعیل‌پور محمد، یونسی حمزه‌خانلو مهدی. بررسی تغییرات صفات عملکردی گیاه دارویی Eremostachys laevigata Bunge. در مراتع شمال‌غرب کشور. مرتع. 1398; 13 (2) :306-318

URL: http://rangelandsrm.ir/article-1-752-fa.html



دوره 13، شماره 2 - ( 4-1398 ) برگشت به فهرست نسخه ها
مرتع Rangeland
Persian site map - English site map - Created in 0.06 seconds with 32 queries by YEKTAWEB 3991