XML English Abstract Print


چکیده:   (1062 مشاهده)
گیاه مشکک سفید (Ajuga chamaecistus Ging.) یکی از گیاهان دارویی متعلق به خانواده نعنائیان می‌باشد. در نظر گرفتن ویژگی‏های محل رویش و موقعیت گیاه در طبیعت از عمده عواملی است که می‏تواند بر میزان اسانس و ترکیبات شیمیایی گیاه تأثیر زیادی داشته باشد. به منظور بررسی و توصیف عوامل اصلی اکولوژیکی مؤثر بر ترکیبات ثانویه گیاه A. chamaecistus، از چهار رویشگاه اصلی آن (اقلید، آباده، بوانات و پاسارگاد) برای مقایسه بازده اسانس و نوع ترکیب‏های شیمیایی، در زمان رویشی و گلدهی، نمونه‏برداری انجام شد. نمونه‏ها پس از خشک کردن به روش تقطیر با آب اسانس‏گیری شدند و درصد بازده اسانس چهار رویشگاه محاسبه گردیـد. تجزیـه و شناسایی ترکیب‏های تشکیل دهنده اسانس به‏وسیله دستگاه‏های GC و GC-MS صورت گرفت. با توجه به اینکه پژوهش حاضر در دو مرحله رویشی و گلدهی بررسی شد، جهت مقایسه مراحل از آزمون t جفتی استفاده شد. در نهایت برای تعیین ارتباط بین ترکیبات عمده گیاه و عوامل محیطی از روش تجزیه مؤلفه‏های اصلی (PCA) و جهت تعیین شباهت بین مناطق از روش Wards استفاده گردید. نتایج نشان داد که ترکیبات عمده اسانس گیاه A. chamaecistus در شهرستان‌های آباده، اقلید، پاسارگاد و بوانات در مرحله رویشی و گلدهی شامل β-Pinene، Linalool، Bicyclogermacrene، Phytol، α-Pinene، α-Thujen، Caryophyllene oxide، Germacrene-D، 1-Octen-3-ol، α-Bergamotene، δ-Cadinene و α-Copaene بودند. همچنین درصد بازده اسانس در مرحله گلدهی و در منطقه آباده (74/1 درصد) بیشترین مقدار، در مرحله رویشی و در شهرستان بوانات (8/0 درصد) کمترین مقدار را داشت. از بین عامل‏های محیطی بافت خاک، مقدار اسیدیته (pH)، متوسط دمای سالانه، میانگین تبخیر و تعرق سالیانه و مقدار بارندگی به عنوان مؤثرترین عوامل بر خصوصیات فیتوشیمیایی گیاه مورد نظر شناسایی شدند. نتایج این مطالعه می تواند در بهره برداری پایدار و بهینه گونه A. chamaecistus از طریق انتخاب مکان و شرایط محیطی مناسب مورد استفاده قرار گیرد
     
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1399/1/22 | پذیرش: 1399/9/29

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA

ارسال پیام به نویسنده مسئول


بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به مرتع می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2022 All Rights Reserved | Rangeland

Designed & Developed by : Yektaweb