Golami M, Khavaninzadeh A, Sahraei A, Abiri Z, Sodaeizadeh H. Effects of Ferula Resin and Quinoa Forage on Livestock Health, Growth, and Performance. مرتع 2025; 19 (4) :372-386
URL:
http://rangelandsrm.ir/article-1-1312-fa.html
گروه مهندسی طبیعت، دانشگاه اردکان، اردکان & عضو و مدیر گروه پژوهشی پژوهشکده گیاهان دارویی و صنعتی، دانشگاه اردکان، اردکان
چکیده: (295 مشاهده)
سابقه و هدف: از جمله عوامل محدودکننده تولیدات دامی، کمبود علوفه در کشور و بروز خشکسالیها و همچنین افزایش قیمت علوفه و آنتیبیوتیکها جهت تغذیه و سلامت دام است که این عوامل باعث بهرهبرداری بیش از حد دامها از مراتع میشود. لذا استفاده از ترکیب علوفه دارویی ارزان، در دسترس و تولیدشده از منابع آب شور و گونههای گیاهی مقاوم با عملکرد مناسب جهت تامین علوفه و سلامت دام از اهداف این تحقیق است. برای این منظور از کاه گیاه کینوا بهعنوان گیاه مقاوم به شوری و قابل توسعه در اراضی شور بهدلیل ارزش تغذیهای بالا دانه آن برای انسان و همچنین از صمغ گیاه آنغوزه، از گیاهان مرتعی مهم و جایگزین داروهای شیمیایی بهعنوان عامل ضد باکتریایی جهت تهیه خوراک و تغذیه دام مورد استفاده قرار گرفت.
مواد و روش: مطالعه در مزرعه پرورشی واقع در استان کرمان شهرستان کوهبنان اجرا شد. علوفه کینوا (Chenopodium quinoa Willd.) بهعنوان جایگزین یونجه در خوراک دام استفاده شد. پس از مرحله تفکیک و جداسازی بزغالهها تغذیه با علوفه کینوا در سه سطح (شاهد، 30 و 50 درصد) و میزان صمغ آنغوزه (Ferula assa-foetida L) با سه سطح (شاهد، 1/0 و 2/0 درصد) در ترکیب جیره دام انجام شد. بهمدت 14 روز دوره عادتدهی اجرا و سپس وزنکشی اولیه انجام گرفت. در مرحله بعد خوراک به روش کاملا مخلوط در اختیار دام قرار داده شد. میزان رشد و وزن دام در تیمارها اندازهگیری و مورد ارزیابی قرار گرفت. میزان خوراک مصرفی روزانه و باقی مانده هر یک از ترکیبات خوراک بررسی، وزن و ثبت شد. دامها بهصورت هفتگی وزنکشی و ضریب تبدیل غذایی محاسبه شد. طرح به صورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی اجرا و دادههای حاصل از هر تیمار با سه تکرار با استفاده از نرمافزار SPSS نسخه 27 مورد بررسی و تاثیر تیمارها با آنالیز واریانس دو طرفه و مقایسه میانگین ها با استفاده از آزمون دانکن مورد تحلیل و آنالیز آماری قرار گرفت.
نتایج: نتایج نشان داد تأثیر تیمارهای آزمایشی برافزایش وزن دوره، وزن روزانه و مصرف خوراک معنیدار است به طوریکه با افزایش غلظت صمغ و میزان علوفه کینوا، میزان وزن زنده دام نیز بهطور معنیداری افزایش یافت، بالاترین میانگین افزایش وزن دوره به میزان 5/6 کیلوگرم و افزایش روزانه به میزان 217 گرم، به تیمارِ 2/0 درصد صمغ آنغوزه و 50 درصد کینوا اختصاص داشت و کمترین میانگین وزن دوره و روزانه مربوط به سطوح شاهد بود. ضریب تبدیل غذایی شاهد معادل 65/4 و مطلوبترین ضریب تبدیل (کمترین) مربوط به تیمارهای 1/0 و 2/0 صمغ آنغوزه و 50 درصد علوفه کینوا بود.
نتیجهگیری: بهطورکلی با توجه به نتایج میتوان ترکیب علوفه دارو حاصل از کاه کینوا و صمغ آنغوزه به نسبت ترکیب 50 درصد کاه کینوا و 1/0 درصد صمغ آنغوزه در جیره غذایی دام را توصیه نمود. این ترکیب بهعنوان جایگزین آنتی بیوتیکها علاوه بر افزایش عملکرد و سلامت دام از فشار بر مراتع جلوگیری و در تامین علوفه و خوراک دام میتواند نقش مهمی در کشور ایفا نماید. کاهش هزینه خوراک دام، افزایش عملکرد و تولید ارگانیک با کاهش مصرف داروهای شیمیایی از مزایای این ترکیب تغذیهای برای دام است.
نوع مطالعه:
كاربردي |
موضوع مقاله:
تخصصي دریافت: 1404/1/13 | پذیرش: 1404/6/30 | انتشار: 1404/9/10